17-20 Mart 2012-Günlük İnsan Hakları Raporu

 (03/125) Newroz Kutlamasına Müdahale Sonucu Yargısız İnfaz…

İstanbul Valiliği’nin 18 Mart 2012’de Kazlıçeşme Meydanı’nda düzenlenmesi planlanan Newroz kutlamasını yasaklaması kararını protesto etmek amacıyla ve kutlamayı gününde yapmak amacıyla 18 Mart 2012’de Kazlıçeşme Meydanı’na ulaşmak isteyen gruplara çeşitli semtlerde müdahale eden polis ekiplerinin kullandığı yoğun gaz bombası nedeniyle BDP Arnavutköy İlçe Yöneticisi Hacı Zengin (57) yaşamını yitirdi (Cumhuriyet, 18 Mart).

(03/126) İstanbul’daki Newroz Kutlamasında Linç Girişimleri…

Kazlıçeşme Meydanı’ndaki kutlamalara katılmak isteyen Fırat Aytış (15), polis ekipleriyle yaşadığı kovalamaca sonucu girdiği Karagümrük Mahallesi’nde bir grup tarafından darp edildikten sonra bıçaklanarak ağır yaralandı.

Samatya Devlet Hastanesi’nde yoğun bakıma alınan Fırat Aytış’ın aldığı bıçak darbesi nedeniyle aşırı kan kaybettiği ve kafatasında çatlaklar olduğu bildirildi. Bilinci kapalı olan Fırat Aytış’ın hafıza kaybına da uğradığı belirtildi (Cumhuriyet, 18 Mart).

Zeytinburnu İlçesi’ndeki müdahale esnasında ise protestocu grupta yer alan iki kişi çevredeki esnaf tarafından dövülerek linç edilmek istendi (Milliyet, 18 Mart).

(03/127) Cizre’de Meydana Gelen Faili Meçhul Cinayetlerle İlgili JİTEM Davası…

Şırnak’ın Cizre İlçesi’nde 1993–1995 yıllarında, Cizre Jandarma İlçe Komutanı Cemal Temizöz’ün görev yaptığı dönemde işlenen 20 faili meçhul cinayetle ilgili olarak açılan, yedi sanıklı Jandarma İstihbarat ve Terörle Mücadele (JİTEM) Davası’na, 17 Mart 2012’de Diyarbakır 6. Ağır Ceza Mahkemesi’nde 34. duruşmayla devam edildi.

Önceki duruşmalarda olayların meydana geldiği tarihlerde yurtdışında olduğunu ileri süren Cemal Temizöz’ün iddialarına yönelik olarak yurtdışında olduğu iddia edilen kişinin bir başkası olduğu mahkeme salonuna getirilen fotoğrafla kanıtlandı.

Duruşmada Abdulhamit Düdük’ün öldürülmesi olayıyla ilgili Halit Acar tanık olarak dinleyen mahkeme heyeti, tanıkların dinlenmesinin devam edilmesine ve delilleri karartabileceği ihtimali göz önünde bulundurarak sanıkların tutukluluk hallerinin devamına karar vererek duruşmayı erteledi (ANF, 17 Mart).

(03/128) Devam Eden Engin Çeber Davası…

İstinye (İstanbul) Şehit Muhsin Bodur Polis Merkezi’nde ve Metris T Tipi Cezaevi’nde gördüğü işkence ve kötü muamele yüzünden 11 Ekim 2008’de yaşamını yitiren Engin Çeber’in ölümüyle ilgili olarak 39’u gardiyan, üçü cezaevi müdürü, 13’ü polis memuru, dördü jandarma eri ve biri doktor olmak üzere toplam 60 kamu görevlisi hakkında dava açılmıştı.

Bakırköy 14. Ağır Ceza Mahkemesi’nde yapılan yargılamalar sonucu 1 Haziran 2010’daki karar duruşmasında gardiyanlar Nihat Kızılkaya, Selahattin Apaydın, Sami Ergazi ve Metris Cezaevi İkinci Müdürü Fuat Karaosmanoğlu müebbet hapis cezasına; Polis memurları Mehmet Pek ve Abdulmuttalip Bozyel, 28 Eylül 2008 ve 29 Eylül 2008’de Şehit Muhsin Bodur Polis Karakolu’nda Engin Çeber’e yaptıkları işkence nedeniyle 7’şer yıl 6’şar ay, Aliye Uçak ise 2 yıl 6 ay hapis cezasına; İnfaz ve koruma başmemuru Yavuz Uzun ve koruma memuru Murat Çise 1 Ekim 2008’de Engin Çeber’e tazyikli suyla işkence yaptıkları gerekçesiyle, ikişer yıl altışar ay hapis cezasına; cezaevi doktoru Yemliha Söylemez ise o tarihte kurumda olmamasına karşın Engin Çeber hakkında sahte sağlık evrakı düzenlediği için, üç yıl dokuz ay hapis cezasına; infaz ve koruma başmemuru Nevzat Kayım ve koruma memuru Mehmet Polat beşer ay hapis cezasına; başgardiyan Yılmaz Aydoğdu beş ay hapis cezasına; sanıklardan Erdoğan Coşardereli, Nuri Atalay, Muharrem Çelik, Cuma Kaçar, Yusuf Gayır ve Nihat Kızılkaya “görevi ihmal ettikleri” gerekçesiyle beşer ay hapis cezasına; Jandarma Kıdemli Başçavuş Abdülkadir Öztekin “kasten insan yaraladığı” gerekçesiyle 5 ay hapis cezasına mahkûm edilmişti. 40 sanık hakkında ise beraat kararı verilmişti.

Sanık avukatlarının karar itiraz etmesi üzerine dosyayı 28 Eylül 2011’de değerlendiren Yargıtay 8. Ceza Dairesi, sanıkların aynı avukatlarca savunulmasını ve bir hâkimin imzasının eksikliğini gerekçe göstererek kararı usulden bozmuştu.

Karar nedeniyle 60 sanığın yeniden yargılanmasına 19 Mart 2012’de Bakırköy 14. Ağır Ceza Mahkemesi’nde başlandı. Tutuklu dört sanığın tutukluluk halinin devam etmesine karar veren mahkeme heyeti, duruşmaya gelmeyen dört tutuksuz sanık hakkında yakalama kararı vererek duruşmayı 30 Nisan 2012’ye erteledi (bianet.org, 19 Mart).

(03/129) İstanbul’da Tamamlanan KCK Soruşturması…

İstanbul’da çeşitli tarihlerde “KCK Soruşturması” adı altında düzenlenen operasyonlarda gözaltına alınan 193 kişi hakkında hazırlanan 2400 sayfalık iddianame tamamlanarak 19 Mart 2012’de kabul edilmesi amacıyla İstanbul 15. Ağır Ceza Mahkemesi’ne gönderildi. İddianamede 147 tutuklu arasında bulunan Yazar Ragıp Zarakolu “yasadışı örgüte yardım ve yataklık etmekle”, Prof. Dr. Büşra Ersanlı ise “yasadışı örgüt yöneticisi olmakla” suçlandı (Radikal, 19 Mart).

(03/130) Yargılanan Kişiler…

Rize’nin Fındıklı İlçesi’nde 25 Ağustos 2011’de düzenlenen çevre protestosu eylemine katılan HAS Parti İstanbul İl Başkanı Mehmet Bekaroğlu’nun da arasında bulunduğu 13 kişi hakkında başlatılan soruşturma sonunda hazırlanan iddianamenin kabul edilmesi üzerine dava açıldığı 16 Mart 2012’de öğrenildi.

“2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu’na muhalefet ettikleri” suçlamasıyla Fındıklı Asliye Ceza Mahkemesi’nde yargılanacak olan 13 kişinin ilk duruşması 30 Mayıs 2012’de görülecek (Radikal, 16 Mart).

(03/131) Cezaevlerinde Baskılar…

Elbistan (Kahramanmaraş) E Tipi Cezaevi’nde kalan mahpuslardan Neşet Güven ve Yücel Balyacı’nın Alanya (Antalya) L Tipi Cezaevi’ne, Murat Bakuda’nın Hacılar (Kırıkkale) F Tipi Cezaevi’ne, Nihat Ekmez’in ise Burdur E Tipi Cezaevi’ne talepleri olmaksızın 13 Mart 2012’de sevk edildikleri 17 Mart 2012’de öğrenildi (Özgür Gündem, 17 Mart).

(03/132) Newroz Kutlamalarına Müdahaleler…

Barış ve Demokrasi Partisi ile Demokratik Toplum Kongresi’nin çağrısıyla 18 Mart 2012’de Ankara’da ve Diyarbakır’da; 20 Mart 2012’de Van, Batman, Mardin, Nusaybin, Derik, Dargeçit, Tunceli, Malazgirt, Ovacık ve Kars’ta düzenlenmesi planlanan Newroz kutlamalarının İçişleri Bakanlığı’nın genelgesi sonucu ilgili valilikler tarafından yasaklandığı 16 Mart 2012’de öğrenildi.

Kararı protesto eden ve kutlamayı gününde yapmak isteyen grupların 18 Mart 2012’de İstanbul’da ve Diyarbakır’da miting alanlarına gitmelerine engel olmak isteyen polis ekipleri gün boyunca protestocu gruplara gaz bombalarıyla ve gerçek mermili silahlarla müdahale etti.

Diyarbakır’da polis ekipleri, protestocu gruplara dağıtmak amacıyla ilk kez helikopterden gaz bombası attı.

Diyarbakır’da kullanılan gaz bombalarının kapsüllerinin isabet etmesi nedeniyle M.D. (9) ve L.A. (14) adlı 2 çocuğun yaralandığı öğrenildi.

İstanbul’daki müdahalelerle ilgili açıklama yapan Valilik ise 135 kişinin gözaltına alındığını söyledi.

Zeytinburnu İlçesi’nde yapılan müdahaleler nedeniyle Ercan Şimşek ve Zafer Erol’un ağır yaralandığı öğrenildi. Müdahaleler sonucu yaralanan BDP Kars Milletvekili Mülkiye Birtane ile Mahmut Afşar ve Zana Ardoğmuş’un da hastaneye kaldırıldığı bildirildi.

Şanlıurfa’nın Viranşehir İlçesi’nde Newroz kutlamasının yasaklanmasını 17 Mart 2012’de protesto eden gruba müdahale eden polis ekipleri 4 kişiyi gözaltına aldı.

Ağrı’da 18 Mart 2012’de Newroz dolayısıyla afiş asan üç kişinin gözaltına alındığı öğrenildi.

Diyarbakır’da 18 Mart 2012’de yasaklama kararına rağmen düzenlenen Newroz kutlamasıyla ilgili olarak Özel Yetkili Cumhuriyet Başsavcılığı 19 Mart 2012’de soruşturma başlattı.

(03/133) Newroz Kutlamaları Öncesinde ve Sonrasında Düzenlenen Operasyonlar…

18 Mart 2012’de başlaması planlanan Newroz kutlamaları öncesinde 16 Mart 2012’de polis ekipleri çeşitli kentlerde ev baskınları düzenledi.

Siirt’te düzenlenen ev baskınları sonucu Özgür Öğrenci Derneği üyelerinin de aralarında bulunduğu 32 kişi; Adana’da düzenlenen ev baskınları sonucu 40 kişi; Mersin’de Demokratik Özgür Kadın Hareketi (DÖKH) aktivisti Saadet Kuran; Şırnak’ın Silopi İlçesi’nde 35 kişi; Diyarbakır’da 10 kişi; İstanbul’da 11 kişi; Mardin’in Derik İlçesi’nde 13 kişi gözaltına alındı (yeniozgurpolitika.com, 17 Mart).

Şırnak’ın Silopi İlçesi’nde gözaltına alınan 35 kişiden 22’si “yasadışı örgüt üyesi oldukları” suçlamasıyla 19 Mart 2012’de tutuklandı (ANF, 19 Mart).

Batman’da, Hakkâri’de, Çukurova İlçesi’nde, Yüksekova İlçesi’nde, Van’da, Mersin’de 19 Mart 2012’de eşzamanlı ev baskınları düzenleyen polis ekipleri Batman’da 12 kişiyi,  Van’da 14 kişiyi, Hakkâri ve ilçelerinde 20 kişiyi, Mersin’de 10 kişiyi gözaltına aldı (Cumhuriyet; Zaman; ANF, 19 Mart).

(03/134) Şanlıurfa’da Ev Baskınları…

Şanlıurfa merkezli olmak üzere İzmir ve Aydın’da da 14 Mart 2012’de Terörle Mücadele Şubelerine bağlı polis ekiplerinin düzenlediği ev baskınları sonucu 4 Nisan 2011’de Abdullah Öcalan’ın doğum günü dolayısıyla Şanlıurfa’da düzenlenen yürüyüşe katılarak “yasadışı örgüt propagandası yaptıkları” gerekçesiyle gözaltına alınan aralarında BDP İzmir İl Başkanı Fuat Mikailoğlu’nun da bulunduğu 8 kişi 16 Mart 2012’de tutuklandı (DİHA, 17 Mart).

(03/135) Ankara’da Protesto Gösterisine Müdahale…

Ankara’da 17 Mart 2012’de tutuklu bulunduğu cezaevinde hastalığı ilerleyen Yasemin Karadağ’ın tahliye edilmesi talebiyle AKP il binasının ve Çankaya ilçe binasının önünde çadır kurarak açlık grevi eylemi yapmak isteyen TAYAD üyelerine müdahale eden polis ekipleri 30 kişiyi gözaltına aldı.

Çorum’da 17 Mart 2012’de aynı taleple AKP il binası önünde basın açıklaması yapmak isteyen gruba da müdahale eden polis ekipleri 6 kişiyi gözaltına aldı (halkinsesi.tv, 17 Mart).

(03/136) Batman’da Ev Baskınları…

Batman’ın Kozluk İlçesi’nde 14 Mart 2012’de düzenlenen ev baskınları sonucu gözaltına alınan 10 kişiden üçü 17 Mart 2012’de “yasadışı örgüte yardım ve yataklık ettikleri” iddiasıyla tutuklandı (Zaman, 17 Mart).

Günlük İnsan Hakları Raporu,

Dokümantasyon Merkezi’nin her gün taradığı aşağıdaki gazete, haber ajansı ve internet sitesi haberlerinden ve TİHV’nin ilişki ağından edindiği bilgilerden yararlanılarak hazırlanmaktadır: Akşam, Zaman, Yeni Şafak, Vatan, Star, Sabah, Radikal, Milliyet, Hürriyet, Evrensel, Birgün, Cumhuriyet, Vakit, Fırat Haber Ajansı, Atılım, Gündem, Ntvmsnbc.com, Bianet.org, İndymedia.org, Sesonline.net, Gazetem.net, Haber7.com, Yeni Özgür Politika, Libre Haber Ajansı, Halkinsesi.tv, Cnnturk, Alinteri, Kızılbayrak, Taraf, Günlük.

Evren Özer

S. Erdem Türközü